La esfera terrestre y la carta mercatoriana

Тема 10: Teoría de la navegación

Показувати на сфері вісь і полюси, екватор і дві півкулі (hemisferios), меридіани — гринвіцький, 180º і меридіан місця (meridiano del lugar) — і паралелі, відрізняти великі кола (círculos máximos) від малих, казати, що спільного мають точки однієї паралелі чи одного меридіана, і вибирати меркаторську або гномонічну карту (carta mercatoriana, carta gnomónica) за лінією шляху (derrota).

Терміни

Eje y polos
El eje es el diámetro alrededor del cual gira la Tierra; sus extremos son el polo norte (PN) y el polo sur (PS).
Вісь і полюси (eje y polos) — Вісь — діаметр, навколо якого обертається Земля; її кінці — Північний полюс (PN) і Південний полюс (PS).
Ecuador
Circunferencia máxima perpendicular al eje de los polos que divide la Tierra en dos partes iguales, los hemisferios norte y sur. Todos sus puntos tienen latitud 0º.
Екватор (ecuador) — Велике коло, перпендикулярне до осі полюсів, що ділить Землю на дві рівні частини — Північну та Південну півкулі. Усі його точки мають широту 0º.
Hemisferios norte y sur
Las dos mitades iguales en que el Ecuador divide la Tierra: el hemisferio norte, el del polo norte, y el hemisferio sur, el del polo sur. Según el hemisferio, la latitud es norte (+) o sur (−), y en cada uno aumenta desde el Ecuador hacia su polo: en el hemisferio sur, hacia el Sur.
Північна та Південна півкулі (hemisferios norte y sur) — Дві рівні половини, на які екватор ділить Землю: Північна півкуля — з Північним полюсом, Південна — з Південним. Залежно від півкулі широта (latitud) буває північною (+) або південною (−) і в кожній зростає від екватора до її полюса: у Південній півкулі — на південь.
Paralelo
Circunferencia menor paralela al Ecuador; hay infinitos. Los puntos de un mismo paralelo tienen la misma latitud (están a la misma distancia del Ecuador), pero no necesariamente la misma longitud.
Паралель (paralelo) — Мале коло, паралельне екватору; їх нескінченно багато. Точки однієї паралелі мають однакову широту (розташовані на однаковій відстані від екватора), але не обов’язково однакову довготу.
Círculo máximo
Circunferencia de la esfera terrestre que la divide en dos mitades iguales. Son círculos máximos el Ecuador y todos los meridianos; los paralelos, en cambio, son circunferencias menores.
Велике коло (círculo máximo) — Коло на земній сфері, що ділить її на дві рівні половини. Великі кола — екватор і всі меридіани; паралелі ж — малі кола (circunferencias menores).
Meridiano
Circunferencia máxima que pasa por los polos y es, por tanto, perpendicular al Ecuador; hay infinitos.
Меридіан (meridiano) — Велике коло, що проходить через полюси й тому перпендикулярне до екватора; їх нескінченно багато.
Meridiano del lugar
Meridiano que pasa por el lugar donde se encuentra el buque u observador; cada lugar tiene el suyo. A lo largo de él se cuenta la latitud, desde el Ecuador hasta el lugar; la longitud es el arco de Ecuador entre el meridiano de Greenwich y él.
Меридіан місця (meridiano del lugar) — Меридіан, що проходить через місце, де перебуває судно або спостерігач; у кожного місця він свій. Уздовж нього відлічують широту (latitud) — від екватора до місця; довгота (longitud) — дуга екватора між Гринвіцьким меридіаном і ним.
Meridiano de Greenwich
Meridiano 0º, también llamado primer meridiano, meridiano principal o meridiano cero: punto de partida para contar las longitudes.
Гринвіцький меридіан (meridiano de Greenwich) — Меридіан 0º, який також називають першим (primer meridiano), головним (meridiano principal) або нульовим (meridiano cero): початок відліку довготи.
Meridiano de los 180º
Meridiano opuesto al de Greenwich.
Меридіан 180º (meridiano de los 180º) — Меридіан, протилежний Гринвіцькому.
Carta mercatoriana
Carta de proyección cilíndrica que se usa para las derrotas loxodrómicas: los meridianos quedan como rectas paralelas y a igual distancia, y los paralelos, como rectas cuya separación aumenta al alejarse del Ecuador.
Меркаторська карта (carta mercatoriana) — Карта в циліндричній проєкції, яку використовують для плавання локсодромією (derrotas loxodrómicas): меридіани на ній — паралельні прямі на однаковій відстані, а паралелі — прямі, відстань між якими більшає з віддаленням від екватора.
Carta gnomónica
Tipo de carta de navegación que se usa para las derrotas ortodrómicas.
Гномонічна карта (carta gnomónica) — Вид навігаційної карти, який використовують для плавання ортодромією (derrotas ortodrómicas).