La esfera terrestre y la carta mercatoriana
Тема 10: Teoría de la navegación
Показувати на сфері вісь і полюси, екватор і дві півкулі (hemisferios), меридіани — гринвіцький, 180º і меридіан місця (meridiano del lugar) — і паралелі, відрізняти великі кола (círculos máximos) від малих, казати, що спільного мають точки однієї паралелі чи одного меридіана, і вибирати меркаторську або гномонічну карту (carta mercatoriana, carta gnomónica) за лінією шляху (derrota).
Терміни
- Eje y polos
- El eje es el diámetro alrededor del cual gira la Tierra; sus extremos son el polo norte (PN) y el polo sur (PS).
- Вісь і полюси (eje y polos) — Вісь — діаметр, навколо якого обертається Земля; її кінці — Північний полюс (PN) і Південний полюс (PS).
- Ecuador
- Circunferencia máxima perpendicular al eje de los polos que divide la Tierra en dos partes iguales, los hemisferios norte y sur. Todos sus puntos tienen latitud 0º.
- Екватор (ecuador) — Велике коло, перпендикулярне до осі полюсів, що ділить Землю на дві рівні частини — Північну та Південну півкулі. Усі його точки мають широту 0º.
- Hemisferios norte y sur
- Las dos mitades iguales en que el Ecuador divide la Tierra: el hemisferio norte, el del polo norte, y el hemisferio sur, el del polo sur. Según el hemisferio, la latitud es norte (+) o sur (−), y en cada uno aumenta desde el Ecuador hacia su polo: en el hemisferio sur, hacia el Sur.
- Північна та Південна півкулі (hemisferios norte y sur) — Дві рівні половини, на які екватор ділить Землю: Північна півкуля — з Північним полюсом, Південна — з Південним. Залежно від півкулі широта (latitud) буває північною (+) або південною (−) і в кожній зростає від екватора до її полюса: у Південній півкулі — на південь.
- Paralelo
- Circunferencia menor paralela al Ecuador; hay infinitos. Los puntos de un mismo paralelo tienen la misma latitud (están a la misma distancia del Ecuador), pero no necesariamente la misma longitud.
- Паралель (paralelo) — Мале коло, паралельне екватору; їх нескінченно багато. Точки однієї паралелі мають однакову широту (розташовані на однаковій відстані від екватора), але не обов’язково однакову довготу.
- Círculo máximo
- Circunferencia de la esfera terrestre que la divide en dos mitades iguales. Son círculos máximos el Ecuador y todos los meridianos; los paralelos, en cambio, son circunferencias menores.
- Велике коло (círculo máximo) — Коло на земній сфері, що ділить її на дві рівні половини. Великі кола — екватор і всі меридіани; паралелі ж — малі кола (circunferencias menores).
- Meridiano
- Circunferencia máxima que pasa por los polos y es, por tanto, perpendicular al Ecuador; hay infinitos.
- Меридіан (meridiano) — Велике коло, що проходить через полюси й тому перпендикулярне до екватора; їх нескінченно багато.
- Meridiano del lugar
- Meridiano que pasa por el lugar donde se encuentra el buque u observador; cada lugar tiene el suyo. A lo largo de él se cuenta la latitud, desde el Ecuador hasta el lugar; la longitud es el arco de Ecuador entre el meridiano de Greenwich y él.
- Меридіан місця (meridiano del lugar) — Меридіан, що проходить через місце, де перебуває судно або спостерігач; у кожного місця він свій. Уздовж нього відлічують широту (latitud) — від екватора до місця; довгота (longitud) — дуга екватора між Гринвіцьким меридіаном і ним.
- Meridiano de Greenwich
- Meridiano 0º, también llamado primer meridiano, meridiano principal o meridiano cero: punto de partida para contar las longitudes.
- Гринвіцький меридіан (meridiano de Greenwich) — Меридіан 0º, який також називають першим (primer meridiano), головним (meridiano principal) або нульовим (meridiano cero): початок відліку довготи.
- Meridiano de los 180º
- Meridiano opuesto al de Greenwich.
- Меридіан 180º (meridiano de los 180º) — Меридіан, протилежний Гринвіцькому.
- Carta mercatoriana
- Carta de proyección cilíndrica que se usa para las derrotas loxodrómicas: los meridianos quedan como rectas paralelas y a igual distancia, y los paralelos, como rectas cuya separación aumenta al alejarse del Ecuador.
- Меркаторська карта (carta mercatoriana) — Карта в циліндричній проєкції, яку використовують для плавання локсодромією (derrotas loxodrómicas): меридіани на ній — паралельні прямі на однаковій відстані, а паралелі — прямі, відстань між якими більшає з віддаленням від екватора.
- Carta gnomónica
- Tipo de carta de navegación que se usa para las derrotas ortodrómicas.
- Гномонічна карта (carta gnomónica) — Вид навігаційної карти, який використовують для плавання ортодромією (derrotas ortodrómicas).